EU Ecodesign Regulation

De verordening geldt voor vrijwel alle fysieke producten die op de Europese markt worden gebracht. Dit omvat categorieën zoals textiel, meubels, elektronica en chemicaliën. Alleen specifieke sectoren zoals voeding, diervoeder en geneesmiddelen zijn uitgezonderd omdat zij onder andere regelgeving vallen.

Een Digital Product Passport moet informatie bevatten over de milieuprestaties van een product. Denk hierbij aan de materiaalsamenstelling, de aanwezigheid van zorgwekkende stoffen, de verwachte levensduur, instructies voor reparatie en mogelijkheden voor recycling aan het einde van de levenscyclus.

Een PIM-systeem zoals WISEPIM fungeert als de centrale opslagplaats voor alle technische en duurzaamheidsdata die de ESPR vereist. Het stelt bedrijven in staat om data van leveranciers te verzamelen, te valideren tegen EU-normen en deze automatisch te koppelen aan Digital Product Passports en webshops.

Bedrijven moeten beginnen met het auditen van hun supply chain data om de herkomst van materialen en milieu-impact nauwkeurig vast te leggen. Het implementeren of updaten van een PIM-systeem is essentieel om deze complexe informatie centraal te beheren en te koppelen aan het Digital Product Passport. Door nu al datastructuren in te richten, voorkom je vertragingen zodra de specifieke productregels van kracht worden.

De nieuwe ESPR breidt het toepassingsgebied uit van alleen energiegerelateerde producten naar bijna alle fysieke goederen, zoals textiel en meubels. Waar de oude richtlijn vooral focuste op energie-efficiëntie, kijkt de ESPR naar de volledige circulariteit, inclusief herbruikbaarheid en repareerbaarheid. Ook de introductie van het verplichte Digital Product Passport is een belangrijke nieuwe toevoeging voor transparantie.

Producten die al op de Europese markt zijn gebracht vóór de specifieke deadline van een nieuwe regel, mogen meestal gewoon worden uitverkocht. Nieuwe batches die na de ingangsdatum worden geproduceerd, moeten echter volledig voldoen aan de nieuwe duurzaamheidseisen voor die specifieke categorie. Het is cruciaal om de overgangstermijnen per productgroep nauwgezet te volgen om voorraadrisico's te minimaliseren.

De verordening voert een verbod in op het vernietigen van bepaalde onverkochte consumentenproducten, zoals kleding en schoeisel, om verspilling tegen te gaan. Bedrijven worden verplicht om publiekelijk te rapporteren over de hoeveelheid afgedankte producten en de redenen hiervoor. Dit dwingt e-commerce partijen om hun voorraadbeheer te optimaliseren en duurzamere oplossingen te zoeken voor retourgoederen.

De verantwoordelijkheid ligt vaak bij een multidisciplinair team. Productmanagers zorgen voor de technische specificaties en duurzaamheidskenmerken, terwijl de supply chain manager toeziet op de herkomst van materialen bij leveranciers. Daarnaast speelt de IT-afdeling een rol bij de implementatie van het Digital Product Passport. Voor e-commercebedrijven is de compliance-officer of kwaliteitsmanager eindverantwoordelijk om te garanderen dat alle verkochte producten op de Europese markt aan de wettelijke eisen voldoen.

Een veelgemaakte fout is het onderschatten van de hoeveelheid data die nodig is voor het Digital Product Passport. Bedrijven wachten vaak te lang met het opvragen van informatie bij toeleveranciers buiten de EU, waardoor zij de herkomst van materialen niet tijdig kunnen bewijzen. Ook wordt vaak gedacht dat de regels alleen voor elektronica gelden, terwijl de ESPR bijna alle fysieke goederen raakt. Tot slot vergeten bedrijven hun productinformatiesystemen (PIM) tijdig aan te passen aan de nieuwe datastandaarden.

Begin met het in kaart brengen van je volledige toeleveringsketen en identificeer welke datapunten momenteel ontbreken, zoals informatie over recyclebaarheid of de aanwezigheid van zorgwekkende stoffen. Maak gebruik van gestandaardiseerde dataformaten om de uitwisseling met leveranciers te vergemakkelijken. Het is slim om duurzaamheidscriteria direct op te nemen in je inkoopprocessen. Door deze gegevens centraal te beheren in een PIM-systeem, voorkom je versnipperde informatie en kun je sneller reageren op nieuwe gedelegeerde handelingen van de Europese Commissie.

Bedrijven sturen steeds vaker op de 'repareerbaarheidsscore' en de 'circulariteitsindex' van hun assortiment. Belangrijke meetpunten zijn het percentage gerecycled materiaal per product, de verwachte levensduur in jaren en de CO2-voetafdruk per geproduceerde eenheid. Ook de 'data-compleetheid' voor het Digital Product Passport is een cruciale KPI. Door deze metrics te monitoren, voldoet u niet alleen aan de wet, maar kunt u ook de duurzaamheidsclaims richting de consument feitelijk onderbouwen met harde cijfers.

Er bestaat een misverstand dat alleen fabrikanten actie moeten ondernemen. Hoewel fabrikanten het product ontwerpen, dragen retailers en importeurs een grote verantwoordelijkheid. Als u producten onder eigen merk verkoopt of goederen van buiten de EU importeert, wordt u wettelijk als fabrikant beschouwd. Zelfs als pure wederverkoper moet u controleren of de producten in uw webshop beschikken over een geldig Digital Product Passport. Zonder deze documentatie mag u de producten simpelweg niet aanbieden op de Europese markt.