GTIN vs UPC vs EAN: welke barcode heb je nodig?

Elke code in deze tabel is een GTIN. Het getal achter GTIN is gewoon het aantal cijfers. Databases en marktplaatsen slaan ze vaak allemaal op als 14 cijfers door links nullen toe te voegen. Daarom wijzen een UPC, de EAN-13-vorm ervan en de GTIN-14-vorm naar hetzelfde product.

Een UPC heeft 12 cijfers en een EAN 13. Het extra cijfer van de EAN staat vooraan en vergroot de nummerreeks voor de rest van de wereld. Zet je een nul voor een UPC, dan heb je een geldige EAN-13 met hetzelfde controlecijfer, dus in de meeste systemen zijn ze uitwisselbaar.

Kassascanners in Noord-Amerika lezen sinds 2005 EAN-13-barcodes, en scanners elders lezen al lang UPC. Het oude advies om UPC's te kopen voor de VS en EAN's voor Europa klopt dus niet meer voor de barcode zelf. Waar het om gaat is de GS1-bedrijfsprefix in het nummer: die laat zien welke GS1-organisatie het nummer in licentie gaf, niet waar het product gemaakt is, en hij moet op naam staan van het merk op het product.

Het laatste cijfer van elke GTIN is een controlecijfer, berekend uit de andere cijfers met de modulo 10-methode van GS1. Begin bij het cijfer naast het controlecijfer en werk naar links: vermenigvuldig de cijfers afwisselend met 3 en 1, tel alles op, en het controlecijfer is wat er nodig is om het volgende tiental te bereiken.

Neem de EAN-13 4006381333931. De eerste twaalf cijfers met gewicht 1, 3, 1, 3 vanaf links geven 4 + 0 + 0 + 18 + 3 + 24 + 1 + 9 + 3 + 9 + 9 + 9 = 89. Het volgende tiental is 90, dus het controlecijfer is 1. Eén fout of verwisseld cijfer breekt deze som bijna altijd, en zo vangen scanners en marktplaatsen typfouten af.

Een kloppend controlecijfer bewijst alleen dat het nummer goed is opgebouwd. Het bewijst niet dat de code op naam van je merk staat of bij GS1 geregistreerd is; daarvoor zoek je de code op in Verified by GS1, de eigen dienst van GS1.

Ben je de merkeigenaar, neem dan een GS1-bedrijfsprefix af bij de GS1-organisatie in het land waar je bedrijf gevestigd is. Een Amerikaans bedrijf krijgt UPC's van 12 cijfers van GS1 US; een Nederlands bedrijf krijgt EAN's van 13 cijfers van GS1 Nederland. Beide werken wereldwijd in winkels en op marktplaatsen.

Verkoop je producten van een ander merk, dan maak je geen codes aan. Gebruik de GTIN die de fabrikant op het product heeft gedrukt en neem die exact over, inclusief voorloopnullen.

Elk kanaal accepteert GTIN's, maar ze verschillen in welke lengtes ze aannemen, wat er gebeurt als een product er geen heeft en hoe streng ze het eigenaarschap controleren.

De meeste GTIN-problemen gaan niet over de code die je kocht, maar over wat er in spreadsheets en exports mee gebeurt. Een GTIN is een identificatiecode, geen getal, en tools die hem als getal behandelen maken hem kapot.